ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ > Σ.Δ.Ι.Τ.

Σ.Δ.Ι.Τ.

1. Σ.Δ.Ι.Τ. και Διαχείριση Στερεών Αποβλήτων
2. Θεσμικό Πλαίσιο

1. Σ.Δ.Ι.Τ. και Διαχείριση Στερεών Αποβλήτων

Η συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα στη διαχείριση των αποβλήτων, είναι πρακτική που ήδη εφαρμόζεται σε χώρες της Ε.Ε. Οι λόγοι που οδήγησαν στη λύση αυτή συνδέονται με τις συνθήκες που επικρατούν στη δεδομένη περιοχή και συνήθως σχετίζονται με την έλλειψη πόρων, την προσπάθεια μείωσης του κόστους για το Δημόσιο φορέα, καθώς και τη εφαρμογή νέων τεχνολογιών και την απόκτηση τεχνογνωσίας..

Βασικά σηµεία που πρέπει να εξεταστούν όταν καλείται ο Ιδιωτικός τοµέας να αναλάβει ρόλους στην διαδικασία της διαχείρισης των ΑΣΑ είναι:

  • Τα προσόντα και η εμπειρία του ιδιώτη στον ειδικευμένο τομέα διαχείρισης (συλλογή, μεταφορά, αξιοποίηση, διάθεση)
  • Η πολιτική βούληση για συνεργασία και η αποδοχή από τον πληθυσµό για το είδος και την ποιότητα των παρεχοµένων υπηρεσιών
  • Η επάρκεια των πόρων (ανθρώπινου δυναµικού, οικονοµικών, εξοπλισµού)

Η σύγχρονη και αποτελεσματική διαχείριση των στερεών αποβλήτων επικεντρώνεται στα εξής σημεία:

  • Εκσυγχρονισμός εξοπλισμού καθώς και του στόλου των οχημάτων αποκομιδής
  • Κατασκευή χώρων υγειονομικής ταφής με βάση τα κριτήρια που θέτουν οι Ευρωπαϊκές Οδηγίες
  • Υιοθέτηση ολοκληρωμένων στρατηγικών διαχείρισης
  • Αποκέντρωση της συλλογής-Χωροθέτηση πολλαπλών σημείων συλλογής γύρω από κεντρικούς χώρους διάθεσης/επεξεργασίας

Ιδιαίτερα σημαντική είναι η αλληλεπίδραση ανάμεσα στα παραπάνω σημεία. Για παράδειγμα το κόστος είναι απαγορευτικό στην περίπτωση μεταφοράς αποβλήτων σε νέους χώρους διάθεσης, χρησιμοποιώντας παλαιά φορτηγά χαμηλής χωρητικότητας. Σε αρκετές περιπτώσεις δεν λαμβάνεται υπόψη αυτή η αλληλεπίδραση, με αποτέλεσμα να κατασκευάζεται ένας νέος Χ.Υ.Τ.Α. με βάση αυστηρές προδιαγραφές, αλλά οι δημοτικές αρχές μην έχοντας τα απαραίτητα κεφάλαια, να μην αναβαθμίζουν το στόλο οχημάτων και να συνεχίζουν να πραγματοποιούν την μεταφορά με τον υπάρχον και συνήθως απαρχαιωμένο στόλο.

Η εφαρμογή αυστηρότερων περιβαλλοντικών προτύπων και η αύξηση του κόστους διάθεσης σε Χ.Υ.Τ.Α., επιβάλει την ενσωμάτωση των οικονομιών κλίμακας στο σχεδιασμό της διαχείρισης των αποβλήτων και τη μετάβαση σε συστήματα με κεντρικούς χώρους διάθεσης, και μεγάλης χωρητικότητας οχήματα που θα πραγματοποιούν αραιότερες διαδρομές.

Τα νέα κράτη μέλη όπως η Τσεχία, η Ουγγαρία και η Σλοβακία έχουν αρκετά παραδείγματα εκσυγχρονισμού του συστήματος διαχείρισης αποβλήτων, μέσω συμπράξεων ανάμεσα στις δημοτικές αρχές και τον ιδιωτικό τομέα. Συνήθως οι δημοτικές αρχές αντιμετωπίζουν οικονομικές δυσκολίες, κατέχουν απαρχαιωμένο εξοπλισμό, παρέχουν χαμηλής ποιότητας υπηρεσίες, ενώ συνήθως αποτελούν και πεδίο πολιτικών σκοπιμοτήτων. Τα παραπάνω σε συνδυασμό με τις συνεχώς αυξανόμενες απαιτήσεις, αναφορικά με την προσέγγιση περιβαλλοντικών προτύπων καθώς και ποιότητας επιβάλουν ορισμένες φορές την αναζήτηση κονδυλίων από τον ιδιωτικό τομέα.

2. Θεσμικό Πλαίσιο

Η µέθοδος των ΣΔΙΤ είναι γνωστή σε χώρες της Ε.Ε. ήδη από τη 10ετία του 1980. Στην Ελλάδα έχει εφαρµοστεί για τη δηµιουργία σηµαντικών υποδοµών όπως ο νέος Διεθνής Αερολιµένας της Αθήνας, η Αττική Οδός και η Γέφυρα Ρίου - Αντιρρίου. Κοινό χαρακτηριστικό των έργων αυτών είναι ότι κάθε µία από τις Συµβάσεις Παραχώρησης κυρώθηκε µε νόµο εξαιτίας του γεγονότος ότι δεν υπήρχε το θεσµικό πλαίσιο που θα µπορούσε να χρησιµοποιηθεί για το σκοπό αυτό. Ωστόσο η διαδικασία αυτή παρουσιάζει δυσχέρειες δεδοµένου ότι η όποια τροποποίηση των Συµβάσεων αυτών απαιτούσε νοµοθετική ρύθµιση.

Η έλλειψη αυτή του θεσµικού πλαισίου δεν επέτρεψε την ανάπτυξη των ΣΔΙΤ και επέκτασή τους σε άλλους τοµείς που µπορούν να εφαρµοστούν. Το θεσµικό κενό καλύφθηκε πρόσφατα µε τη ψήφιση του Νόµου 3389/2005 και είναι πλέον το µέσο που παρέχεται για την υλοποίηση του σκοπού, δηλαδή την πραγµατοποίηση έργων που έχει ανάγκη του κοινωνικό σύνολο, αλλά οι δηµοσιονοµικοί περιορισµοί δεν επιτρέπουν τη διάθεση των σχετικών κονδυλίων. Με το Νόµο αυτό καθορίζονται το περιεχόµενο µιας ΣΔΙΤ και το πλαίσιο εφαρµογής τους στην Ελλάδα και προσδιορίζονται οι διαδικασίες προκειµένου ένα έργο να χαρακτηριστεί επιλέξιµο να ενταχθεί στις διατάξεις του νόµου αυτού.

Δύο βασικά σηµεία του Νόµου είναι:

  1. Το πεδίο εφαρµογής του σύµφωνα µε το οποίο οι ΣΔΙΤ θα πρέπει:
    • να έχουν ως αντικείµενο την εκτέλεση έργων ή και την παροχή υπηρεσιών που ανήκουν στην αρµοδιότητα Δηµοσίων φορέων
    • να προβλέπεται ότι οι Ιδιωτικοί φορείς έναντι ανταλλάγµατος αναλαµβάνουν ουσιώδες µέρος των κινδύνων που συνδέονται µε τη χρηµατοδότηση, την κατασκευή, τη διαθεσιµότητα ή τη ζήτηση του αντικειµένου της ΣΔΙΤ, καθώς και των συναφών κινδύνων
    • η χρηµατοδότηση, εν όλω ή εν µέρει, θα γίνει µε κεφάλαια που εξασφαλίζουν οι Ιδιωτικοί φορείς
  2. Ο προσδιορισµός των φορέων, Δηµοσίων και Ιδιωτικών, που είναι οι εξής:
    • Ως Δηµόσιοι Φορείς ορίζονται το Δηµόσιο, οι Οργανισµοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης, τα Νοµικά Πρόσωπα Δηµοσίου Δικαίου, οι Ανώνυµες Εταιρίες που το σύνολο του µετοχικού τους κεφαλαίου (έµµεσα ή/και άµεσα) ανήκει σε κάποιον από του προηγούµενους φορείς.
    • Στις συµβάσεις σύµπραξης οι Ιδιώτες συµβάλλονται µέσω Εταιριών Ειδικού Σκοπού (ΕΕΣ).

Έχοντας πλέον προσδιορίσει τα νοµικά πρόσωπα που έχουν δικαίωµα να συνάψουν τη σύµβαση σύµπραξης, ο Νόµος ορίζει ότι το περιεχόµενο της σύµβασης πρέπει να καλύπτει:

  • Το αντικείµενο της σύµπραξης - η εκτέλεση έργων ή/και η παροχή υπηρεσιών.
  • Το αντάλλαγµα που θα δικαιούνται οι Ιδιώτες, καθώς και οι κίνδυνοι που θα αναλαµβάνουν.
  • Την εξασφάλιση των πηγών των κεφαλαίων που θα απαιτηθούν, είτε στο σύνολό τους, είτε εν µέρει, η οποία είναι ευθύνη των Ιδιωτικών Φορέων.
  • Το συνολικό ύψος του κόστους του έργου, που δεν θα πρέπει να υπερβαίνει το ποσό των €200 εκατοµµυρίων.

Ενδεικτικά αναφέρεται ότι πέραν των δύο βασικών µερών σε µια ΣΔΙΤ (Δηµόσιος και Ιδιωτικός Φορέας), άλλα µέρη που εµπλέκονται και είναι εξίσου σηµαντικά είναι τα χρηµατοπιστωτικά ιδρύµατα που χρηµατοδοτούν το έργο, ο/οι κατασκευαστές, οι ασφαλιστικές εταιρίες, οι εταιρίες λειτουργίας και συντήρησης του έργου, οι προµηθευτές (όπου απαιτείται), αλλά και οι τεχνικοί και νοµικοί σύµβουλοι που θα συνδράµουν στην υλοποίηση του έργου.

Έργα διαχείρισης απορριμμάτων που έχουν εγκριθεί και θα υλοποιηθούν με τη μέδοδο των ΣΔΙΤ είναι τα εξής:

"Υλοποίηση υποδομών του Ολοκληρωμένου Συστήματος Διαχείρισης Απορριμμάτων της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας" 
"Υλοποίηση Ολοκληρωμένου Συστήματος Διαχείρισης Απορριμμάτων (ΟΣΔΑ) Νόμου Θεσσαλονίκης - Σύνδεσμος Ο.Τ.Α. Μείζονος Θεσσαλονίκης (ΣΟΤΑΜΘ)"

Περισσότερες πληροφορίες θα βρείτε στην ιστοσελίδα της ειδικής Γραμματείας ΣΔΙΤ που έχει συσταθεί στο Υπουργείο Οικονομικών ( Πατήστε εδώ )

Περισσότερες
Πηγές

  1. Ευρωπαϊκή Επιτροπή, (2004), Πράσινη Βίβλος, “Σχετικά με τις συμπράξεις δημοσίου και ιδιωτικού τομέα και το κοινοτικό δίκαιο των δημοσίων συμβάσεων και των συμβάσεων παραχώρησης, COM 327, σελ 3-11 http://europa.eu.int/eur-lex/en/com/gpr/2004/com2004_0327en01.pdf
  2. Κ.Βενετσιάνος, Κ.Λαζαρίδη (2006), “Η Συνεργασία Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα στη Διαχείριση των Στερεών Αποβλήτων στην Ελλάδα”, σελ 4-10
  3. Νόμος 3389/2005, “Συμπράξεις Δημοσίου και Ιδιωτικού τομέα” ΦΕΚ 232/Α'/22.9.2005

Πρόσθετες πληροφορίες



 

 


   

 











 






       
Developed by Awapai         Powered by FlexWeb